ရုံးခွန်နှင့်တံဆိပ်ခေါင်းခွန်အကြောင်း အကျဉ်း

 ရုံးခွန်နှင့်တံဆိပ်ခေါင်းအကြောင်း အကျဉ်း

     မြန်မာနိူင်ငံတွင် The Myanmar Stamp Act,1899 နဲ့ The Court Fees Act,1870 ဟူ၍ ရှိပါသည်။ ၁၉၅၃ခုနှစ်၊ ငွေကြေးအခြေခံနှုန်း အက်ဥပဒေအရ ကျပ်နှင့်ပြား အဖြစ် ပြင်ဆင်ခဲ့ပါသည်။ ဥပဒေပါ နှူန်းထားများကိုလည်း ၁၉၅၇ တွင်ပြင်ဆင်ခဲ့ပါသည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ဥပဒေအမှတ်-၂၄ ဖြင့် ရုံးခွန်(ပြင်ဆင်ချက်)အက်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်ခဲ့ပါသည်။
   မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးခွန်အက်ဥပဒေကို ၁၈၇၀၊ ဧပြီလ(၁)ရက်နေ့နှင့် တံဆိပ်ခေါင်းခွန်အက်ဥပဒေကို ၁၈၉၉၊ ဇူလိုင်(၁)ရက်နေ့တွင် ပြဋ္ဌန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၅ရခုနှစ်တွင် အဆိုပါအက်ဥပဒေများကို အနည်းငယ်ပြင်ဆင်ကာ ၁၉၅၈ခုနှစ်တွင် တံဆိပ်ခေါင်းခွန်အက်ဥပဒေကို လုံးဝပြင်ဆင်ခြင်းမပြုဘဲ ရုံးခွန်အက်ဥပဒေကိုသာ အပိုဒ်(၂)တွင် အနည်းငယ်မျှ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၂ မှ ၁၉၈၈ ခုနှစ်အထိ ၎င်းအက်ဥပဒေများကို ပြင်ဆင်မှုလုံးဝမတွေ့ခဲ့ရပါ။
  နဝတ ဥပဒေအမှတ်- ၆/၁၉၉၀(၃၀-၃-၁၉၉၀) ဖြင့် ရုံးခွန်အက်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်ခြဲ့ပီး ဥပဒေအမှတ်- ၇/၁၉၉၀ ဖြင့် မြန်မာနိူင်ငံတံဆိပ်ခေါင်း အက်ဥပဒေကို တိုးမြင့်ပြင်ဆင်ခဲ့ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ထို့ပြင် (၂၇-၁၁-၁၉၉၇)တွင် နအဖအမိန့်ကြေညာစာအမှတ်-၁၈/၁၉၉၇ ဖြင့် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့ပါသည်။ ထိုအချိန်က ကတိစာချုပ်ကို ၆ ကျပ်တန် တံဆိပ်ခေါင်းဖြင့် အသုံးပြခဲ့ပါသည်။
 ထို့နောက် ၂၀၁၂ခုနှစ်တွင် ပြည်တောင်စုအစိုးရအဖွဲ့၏ အစည်းအဝေးအမှတ် ၁၁/၂၀၁၂၌ သဘောတူညီချက်အရ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန်ဝန်ကြီးဌာန အမိန့်ကြေညာစာအမှတ် (၁၂၂/၂၀၁၂)ဖြင့် မတ်လ(၁၅)ရက်နေ့စွဲပါ တံဆိပ်ခေါင်းခွန်အား အဆ၁၀၀ တိုးမြင့်လိုက်ကြောင်းနှင့် ရုံးခွန်အမိန့်ကြေညာစာအမှတ် (၁၂၃/၂၀၁၂)ဖြင့် ရုံးခွန်အား အဆ(၁၀၀)တိုးမြင့်လိုက်ကြောင်း ၂၀၁၂၊ နှစ်လယ်တွင် တစ်ကြိမ်ထပ်မံ ပြောင်းခဲ့ပြန်သည်။ ထိုနှစ်ပိုင်းများတွင် ကတိစာချုပ်ကို ၆ဝဝကျပ်တန်အသုံးပြုခဲ့ရသည်။
        ထို့နောက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဥပဒေအမှတ်-၁၄/၂၀၁၄(၁၉-၃-၂၀၁၄)ဖြင့် ရုံးခွန်အက်ဥပဒေ၊ ဥပဒေအမှတ်-၁၉/၂၀၁၄ (၂၈-၃-၂၀၁၄)ဖြင့် တံဆိပ်ခေါင်းအက်ဥပဒေများကို ပြင်ဆင်ခဲ့ပြီး တံဆိပ်ခေါင်းခွန် ကျသင့်သည့် စာချုပ်စာတမ်း အမျိုးအစားအလိုက် ပြင်ဆင်ခဲ့၍ (၁-၄-၂၀၁၄)ရက်နေ့မှစကာ ယခု ထိုပြင်ဆင်ချက်နဲ့အညီ ထမ်းဆောင်ပြီး ဆောင်ရွက်နေရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

(၁-၄-၂၀၁၄)ရက်နေ့မှစ၍ နှုန်းထားများ ပြင်ဆင်ထားသည့်အတိုင်း လက်ရှိပြဌာန်းထားသည့် နှုန်းထားနှင့်အညီ ထမ်းဆောင်ရပါသည်။
  လက်ရှိ(၁-၄-၂၀၁၄)ရက်နောက်ပိုင်း ရုံးခွန်နှင့် တံဆိပ်ခေါင်းခွန် ပြင်ဆင်ချက်များအရ ပြင်ပတွင်အတွေ့ရအများဆုံး တံဆိပ်ခေါင်းခွန် နှုန်းထားများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။

ရုံးခွန်ဥပဒေ အခွန်နှုန်းထားများ
ကျူးကျော်သူအား နှင်ထုတ်စေလိုမှု တန်ဖိုးအပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
ကုန်ဖိုးငွေရလိုမှု/ချေးငွေရလိုမှု/ငွေရလိုမှု တန်ဖိုးအပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
စာချုပ်စာတမ်းပြင်ဆင်ပေးစေလိုမှု တောင်းခံသည့် တန်ဖိုး ပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
စာချုပ်စာတမ်းပယ်ဖျက်ပေးစေလိုမှု စာချုပ်တန်ဖိုးအပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
(အကျိုးဆက်သက်သာခွင့်အား ခံစားနိုင်သည်)
စာချုပ်စာတမ်းလက်ရောက်ရလိုမှု စာချုပ်တန်ဖိုးအပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း) (အကျိုးဆက်သက်သာခွင့်အား ခံစားနိုင်သည်)
စာရင်းရှင်းပေးစေလိုမှု ဆိုလွှာတန်ဖိုးအပေါ် 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
ကွာရှင်း ပြတ်စဲပေးစေလိုမှု ပုံသေရုံးခွန် (၁၀၀၀ ကျပ်)
မွေးစားခြင်းပယ်ဖျက်ပေးစေလိုမှု ပုံသေရုံးခွန် (၁၀၀၀ ကျပ်)
မြွက်ဟကြေငြာပေးစေလိုမှု ပုံသေရုံးခွန် (၁၀၀၀ ကျပ်)
ကွာရှင်း ပစ္စည်းခွဲ စေလိုမှု တရားလိုရသင့်သည့် တန်ဖိုး 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း)
မယားခေါ်လိုမှု ပုံသေရုံးခွန် (၁၀၀၀ ကျပ်)
အခွင့်အမိန်ရ နေထိုင်သူအား နှင်လိုမှု ပုံသေရုံးခွန် (၁၀၀၀ ကျပ်) (ပုံသေရုံးခွန်များသည့် ရုံးခွန်ဥပဒေ ဇယား (၂) အပိုဒ် -၁၇ (၆) အရ သတ်မှတ်ပါသည်။
အမွေပုံစီမံခန့်ခွဲပေးစေလိုမှု တရားလိုတောင်းဆိုသည့်သက်သာခွင့်အပေါ် တန်ဖိုး 0.5% (အများဆုံးတန်ဖိုး ငါးသိန်း) (ရုံးခွန်ဥပဒေ ဇယား (၁) အပိုဒ် -၁ အရ သတ်မှတ်ပါသည်)
အမွေဆက်ခံပိုင်ခွင့်လက်မှတ် ရမည့်ငွေ 5%(ဘဏ်ဥပဒေအရ အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့် အား ဘဏ်မှ တောင်းခံလျှင် အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ရရှိနိုင်သည်)
တရားမအယူခံတက်မည်ဆိုလျှင်မူလရုံးတွင် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့်အခွန် နှုန်းထားတိုင်း ရုံးခွန်ထမ်းဆောင်ရပါမည်။
တရားမပြင်ဆင်မှု တက်မည်ဆိုလျှင် မူလအမှုတန်ဖိုး သိန်းတစ်ရာအောက်ဆိုလျှင် ရုံးခွန်တစ်သောင်းကျပ်၊ တစ်ရာနှင့်အထက် ရုံးခွန်နှစ်သောင်းကျပ် ထမ်းဆောင်ရပါမည်။
          မြို့နယ်အဆင့် တရားရုံးများသို့ လျှောက်လွှာတင်မည်ဆိုပါက ရုံးခွန်တံဆိပ်ခေါင်း ငါးဆယ်ကျပ်အား ထမ်းဆောင်ရပါမည်။ ခရိုင်အဆင့်/ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ တိုင်း၊ ဒေသသို့ လျှောက်လွှာတင်မည်ဆိုပါက ရုံးခွန်တံဆိပ်ခေါင်း တစ်ရာကျပ်အား ထမ်းဆောင်ရပါမည်။ တိုင်း/ပြည်နယ်/ကောင်စီအဆင့်သို့ လျှောက်လွှာ တင်မည်ဆိုပါက ရုံးခွန်တံဆိပ်ခေါင်း နှစ်ရာကျပ်အား ထမ်းဆောင်ရပါမည်။ ဗဟိုအဆင့်နှင့် ညွန်ကြားမှု ဦးစီးဌာနအဆင့်သို့ လျှောက်လွှာတင်မည်ဆိုပါက ရုံးခွန်တံဆိပ်ခေါင်း သုံးရာကျပ်အား ထမ်းဆောင်ရပါမည်။ ပြည်ထောင်စု တရားလွှတ်တော်ချုပ် သို့ လျှောက်လွှာတင်မည်ဆိုပါက ရုံးခွန်တံဆိပ်ခေါင်း ငါးရာကျ့ပ်အား ထမ်းဆောင်ရပါမည်။
        တားဝရမ်း ထုတ်ပေးခြင်း၊ ဝရမ်းခွာပေးရန်လျှောက်ထားခြင်း၊ မြို့နယ် ၅ဝကျပ် ခရိုင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း/ဒေသ ၁၀၀ ကျပ်၊ တိုင်း/ပြည်နယ်၊ကောင်စီ၊ ၂၀၀ ကျပ်၊ ဗဟို၊ညွန်ကြားမှုဦးစီးဌာန ၃၀၀ ကျပ်၊ ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ် ၅၀၀ ကျပ်။ ...စသည်ဖြင့် အမျိုးအစားအလိုက် ထမ်းဆောင်ရပါသည်။ ကျန်နှုန်းထားများကို အခွန်နှုန်းဇယားတွင် ကြည့်နိုင်ပါသည်။

တံဆိပ်ခေါင်းခွန်ဥပဒေအရ ထမ်းဆောင်ရမည့် တံဆိပ်ခေါင်းခွန်နှုန်းထားများ
(၁) ကတိစာချုပ်/သဘောတူကတိစာချုပ် ၃၀၀ ကျပ် (နှစ်ဦးသဘောတူကတိစာချုပ်၊  အရောင်းအဝယ် ကတိစာချုပ်၊ ဝန်ခံကတိစာချုပ်၊ မော်တော်ယာဉ်ရောင်းချခြင်းကတိစာချုပ်...စသည်)
(၂) ကွာရှင်းစာချုပ် ၂၅၀ ကျပ်
(၃) ကိတ္တိမမွေးစား စာချုပ် ၁၅၀ ကျပ်
(၄) ကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ
          (က)အထွေထွေကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ (ငါးဦး) ၁၀၀၀ ကျပ်
          (ခ)အထွေထွေကိုယ်စားလှဝ်လွဲစာ (ငါးဦးထက်ပိုလျှင်) ၂၅၀၀ ကျပ်
          (ဂ) အထူးကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ ၃၀၀ ကျပ်
          (ဃ) အထူးကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ ငါးဦးအထိဆိုလျှင် ၁၀၀၀ ကျပ်
          (င)အထူးကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ ငါးဦးထက်ပိုလျှင် ၂၅၀၀ ကျပ်
          (စ) တရားရုံးအမှု လိုက်ပါဆောင်ရွက်ရန် ကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ ၁၀၀ ကျပ်
(၅) ကျမ်းကျိန်လွှာ ၁၅၀ ကျပ်
(၆) ကုန်အမှတ်တံဆိပ် ၁၅၀ ကျပ်
(၇) ကြေညာစာတမ်း ၁၅၀ ကျပ်
(၈) ခံဝန်ချုပ် (အာမခံသည့်ငွေ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးပေါ်တွင်၁%)
(၉) စာချုပ်စာတမ်းမူရင်းခွဲ (မူရင်းစာချုပ်တွင်ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း/မူရင်းစာချုပ်အား မိတ္ထူကူးလျှင် ၁ဝဝကျပ်)
(၁၀) စွန့်လွှတ်စာချုပ် (စွန်လွှတ်သည့်တန်ဖိုး ခံဝန်ချုပ်တွင်ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း 1.5%) (အခြား အနေအထား တွင် ၂၅၀၀ ကျပ်)
(၁၁) စာချုပ်စာတမ်းမိတ္ထူကူးခြင်း (မူရင်းမရှိလျှင် ၂၅၀ ကျပ်)
(၁၂) ပေးကမး်စာချုပ်
          (၁) ရွေ့ပြောင်းနိုင်သောပစ္စည်း ၃၀၀ ကျပ်
          (၂)မရွှေ့ပြောင်းနိုင်သောပစ္စည်း တန်ဖိုးအပေါ် 1.5%
(၁၃) ပစ္စည်းခွဲဝေစာချုပ် ဝေစုတန်ဖိုးအပေါ် 1.5%
(၁၄) မိသားစုစီမံမှုစာချုပ် တန်ဖိုးအပေါ် 1% (အများဆုံးတန်ဖိုး တစ်သိန်းခွဲကျပ်)
(၁၅) ယုံမှတ်အပ်နှံသည့်စာချုပ် တန်ဖိုးအပေါ် 1% (အများဆုံးတန်ဖိုး ၆၀၀ ကျပ်)
(၁၆) လှုဒါန်းစာချုပ် တန်ဖိုးအပေါ် 1% (အများဆုံးတန်ဖိုး ၆၀၀ ကျပ်)
(၁၇) လက်ထပ်စာချုပ် ၂၅၀ ကျပ်
(၁၈) အဌားစာချုပ် ဌားရမ်းသည့်တန်ဖိုးအပေါ် 0.3% မှ 1.5%
(၁၉) အပေါင်စာချုပ် သုံးလကျော်သည်ဆိုလျှင် တံဆိပ်ခေါင်းခွန်ဥပဒေ ဇယား(၁) စဉ်၁၃(က) အရ ပေးဆောင်ရပါမည်။ သုံးလအထိဆိုလျှင် ၄င်းဇယား၏တစ်ဝက်။
(၂၀) အာမခံစာချုပ် ငွေတစ်ထောင်ကျပ်ထပ်မပိုလျှင် 1.5% ၊အခြားကိစ္စများနှင့် ဆိုလျှင် ၂၅၀၀ ကျပ်
(၂၁) အမှားပြင်စာချုပ် ၁၅၀ ကျပ်
(၂၂) အစုစပ်စာချုပ် မတည်ရင်းနှီးငွေ ငါးသိန်းကျပ်ထက်မပိုလျှင် ၃ဝဝကျပ်၊ (တန်ဖိုးငါးသိန်းထက်ပိုလျှင် ၃ဝဝကျပ် နှင့်အတူ ပိုနေသည့်ငွေပမာဏအပေါ် 1% ပေါင်းပြီး ပေးရပါမည်)
(၂၃) အစုစပ်ဖျက်သိမ်းခြင်း ၂၀၀၀ ကျပ်
(၂၄) အရောင်းအဝယ်ကတိစာချုပ်
          (၁) မရွှေ့ပြောင်းနိုင်သောပစ္စည်း မူလတန်ဖိုးအပေါ် 5% ( နယ်မြို့များတွင် 3%)
          (၂) ရွှေပြောင်းနိုင်သော ပစ္စည်း ၆၀၀ ကျပ်
(၂၅) အလုပ်သင် ၁၅၀ ကျပ်
(၂၆) ရှေ့နေအလုပ်သင် ၁၅၀၀ ကျပ်
(၂၇) တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ၃ဝဝဝဝကျပ်
(၂၈)သင်းဖွဲ့စည်းမျဉ်း မတည်ရင်းနှီးငွေ သိန်းတစ်ထောင်ထက်မပိုလျှင် ငါးသောင်းကျပ်။ သိန်းတစ်ထောင်ကျပ် ထက်ပိုလျှင် တစ်သိန်းခွဲကျပ် ပေးဆောင်ရပါမည်။
(၂၉) ကုမ္ပဏီ သင်းဖွဲ့စည်းမျဉ်း Company Act ပုဒ်မ (၁၇) အရ သင်းဖွဲ့စည်းမျဉ်းပူးတွဲထားလျှင် တစ်သောင်းခွဲကျပ် ပူးတွဲမထားလျှင် တစ်သိန်းခွဲကျပ် ပေးဆောင်ရပါမည်။
(Non–Profit အဖွဲ့အစည်းများအတွက်ဆိုလျှင် အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ရပါမည်)

(၃၀) နိုင်ငံခြားမှ ကိုယ်စားလှယ်လွဲစာ မြန်မာနိုင်ငံရောက်သည့်အချိန်မှ လေးလအတွင်း မှတ်ပုံတင်ရမှာဖြစ်ပြီး မတင်လျှင် ဒဏ်ငွေ ဆယ်ဆ ပေးဆောင်ပေးရမည် ဖြစ်ပါသည်။

    နံပတ်(၃၀) နှင့်ပတ်သက်၍ အမှားပြင်ဆင်ချက် Stamp act အရ တံဆိပ်ခေါင်း မကပ်လျှင်သက်သေခံမတင်သွင်းနိုင်ပါ။ နိုင်ငံရပ်ခြားတွင် ချုပ်ဆိုသည့် စာချုပ်များသည် လက်တွေ့တွင် စာချူပ်ချုပ်ဆိုစဉ် တံဆိပ်ခေါင်ဝယ်ယူရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။ အဆိုပါစာချုပ်ကို မြန်မာပြည်ကိုရောက်ရှိုပြီး ၃ လအတွင်း တံဆိပ်ခေါင်းကပ်နိုင်ပါသည် Stamp act ကိုကြည့်ပါ။ ထို့နောက် အဆိုပါစာချုပ်သည် မြန်မာပြည်ကိုရောက်ရှိပြီး ၄ လအတွင်း မှတ်ပုံတင်သွင်း နိုင်ပါသည် Registration Act ကို ကြည့်ပါ။ နိုင်ငံခြားမှ လွှဲအပ်သော ကိုယ်စားလှယ်လွှဲစာများသည် မြန်မာပြည်တွင် ထပ်မံ၍မှတ်ပုံတင်ရန် မလိုပါ။ သက်ဆိုင်ရနိုင်ငံတွင် Legalize လုပ်ရန်သာ လိုအပ်ပါသည်။

(၃၁) Bill of Landing (BL) စာချုပ် ၁၅၀ ကျပ်
...စသည်ဖြင့် အမျိုးအစားအလိုက် ထမ်းဆောင်ရပါသည်။ ကျန်နှုန်းထားများကို အခွန်နှုန်းဇယားတွင် ကြည့်နိုင်ပါသည်။

ရွင်လန်းချမ်းမြေ့ပါစေ. . . . .